Δεν είναι φράση που απομονώθηκε – Είναι ταξική και πολιτική επιλογή
Η αναφορά της κας Ελεονώρας Μελέτη στην Ολομέλεια για τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους που, κατά την ίδια, μπορεί να προκαλούν «αντιεπαγγελματίες εργαζόμενοι» στους εργοδότες δεν ήταν μια ατυχής διατύπωση, ούτε μια απομονωμένη φράση. Ήταν θέση εντός γραμμής της ΝΔ και του ΕΛΚ. Και είχε ήδη αποτυπωθεί τόσο στις τροπολογίες που κατέθεσε στην Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων όσο και στη στάση του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος στην τελική ψηφοφορία.
Κατά την επεξεργασία της έκθεσης στην αρμόδια επιτροπή EMPL, η ευρωβουλεύτρια της ΝΔ κατέθεσε τροπολογίες που αφαιρούσαν αναφορές σε νομοθετική πρωτοβουλία και δεσμευτικά μέτρα, ενώ κατέθεσε και την τροπολογία 180, με την οποία επιχειρήθηκε να αντικατασταθεί η πρόβλεψη για τη «θέσπιση μηχανισμών αντιστροφής ή ελάφρυνσης του βάρους απόδειξης» υπέρ των εργαζομένων από την πολύ ασθενέστερη διατύπωση περί «εξέτασης πιθανών μηχανισμών διευκόλυνσης του βάρους απόδειξης». Και όχι μόνο αυτό. Στην ίδια τροπολογία προστέθηκε ρητά ότι οι όποιοι μηχανισμοί θα πρέπει να διασφαλίζουν «την ασφάλεια δικαίου για τους εργοδότες και την αποτροπή καταχρηστικών ή αβάσιμων αξιώσεων».
Η στάση αυτή συνεχίστηκε φυσικά και στην Ολομέλεια.
Η Δεξιά της Ευρώπης και της Ελλάδας δεν έμεινε στα λόγια όταν ήρθε η ώρα να υπερασπιστεί το «δίκιο του εργοδότη». Με τα split votes που ζήτησε το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα, αφαιρέθηκαν από την έκθεση για τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους, το εργασιακό στρες και την ψυχική υγεία στην εργασία κρίσιμες αναφορές που της έδιναν σαφέστερο νομοθετικό και δεσμευτικό χαρακτήρα.
Ακόμη πιο καθαρή ήταν η επιλογή στο ζήτημα του βάρους απόδειξης: το νομικό τεκμήριο απορρίφθηκε με 279 υπέρ και 326 κατά, ενώ η πρόβλεψη για αντιστροφή του βάρους απόδειξης απορρίφθηκε με 276 υπέρ και 362 κατά.
Το αποτέλεσμα είναι συγκεκριμένο: οι εργαζόμενοι στερούνται ένα σημαντικό νομικό εργαλείο στις διεκδικήσεις τους. Αντί να αρκεί η παρουσίαση επαρκών στοιχείων ώστε ο εργοδότης να καλείται να αποδείξει ότι η βλάβη δεν συνδέεται με την εργασία, το βάρος να αποδειχθεί η σύνδεση μεταξύ της ψυχοκοινωνικής βλάβης και των συνθηκών εργασίας παραμένει στον εργαζόμενο.
Γι’ αυτό και η τοποθέτηση της κ. Μελέτη στην Ολομέλεια δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως μια απλή λεκτική αστοχία, ούτε ως μια φράση που απομονώθηκε. Η στάση της ιδίας στην EMPL και η μετέπειτα στάση ΝΔ – ΕΛΚ στην ψηφοφορία δείχνουν μια συγκεκριμένη πολιτική κατεύθυνση: περισσότερες εγγυήσεις για τον εργοδότη, λιγότερο δεσμευτικές υποχρεώσεις και ασθενέστερα νομικά εργαλεία για τον εργαζόμενο.
Εμείς δεν υποχωρούμε. Συνεχίζουμε τη διεκδίκηση για δεσμευτική ευρωπαϊκή νομοθεσία που θα προστατεύει πραγματικά τους εργαζόμενους από τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους στην εργασία και θα τους παρέχει αποτελεσματικά εργαλεία για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων τους. Παρά τις προσπάθειες της Δεξιάς, το Κοινοβούλιο εξακολουθεί, στην παράγραφο 18 της έκθεσης, να ζητά την υποβολή πρότασης βάσει του άρθρου 153 παράγραφος 2 στοιχείο β΄ της ΣΛΕΕ, το οποίο αποτελεί τη νομική βάση ειδικά για την έκδοση οδηγιών.
Η ψυχική υγεία των εργαζομένων είναι αναφαίρετο δικαίωμα, και η μάχη συνεχίζεται.
